“Asıl nokta bizim hayattan ne beklediğimiz değildir, daha ziyade hayatın bizden ne beklediğidir” diyor psikiyatr Viktor E. Frankl.

2. Dünya Savaşı sırasında bir toplama kampında verdiği yaşam savaşı Frankl’ın dünya görüşünü ve kurucusu olduğu logoterapinin ilkelerini şekillendirdi. Yirminci yüzyılın önde gelen psikiyatrlarından gösterilen Frankl’e göre zorluklarla nasıl başa çıkılabileceğimizi bağlam ya da koşullar değil, aksine kararlarımız ve düşüncelerimiz belirliyor. Bir amacı olan ve bu amaca tutunan insanların psikolojik dayanıklılığı da güçleniyor. Savaşlar, salgınlar, ekonomik buhran, belirsizlik ve daha fazlası son yıllarda psikolojik dayanıklılığın ve dayanışmanın ne kadar önemli olduğunu bizlere gösterdi. Hayat zorluklarla iç içe; her durum ve koşulu kontrol altına almamız ise imkansız. Ancak zorluklarla baş ederken neşemizi, motivasyonumuzu ve umudumuzu azaltmayarak hayata tutunmamızı sağlayan yöntemleri geliştirebilir, yaşam felsefimizi yeniden tasarlayabiliriz. Bu yolda gönüllülük en etkili destekçilerimizden birisi olabilir. Nasıl mı?

Gönüllülük, mutluluğu artırır ve sağlığınıza iyi gelir

Daha önce gönüllü çalışmalara katılanlar, bunun ne kadar iyi hissettirdiğini bilirler. Çünkü bir başkasının hayatına karşılık beklemeden dokunup fayda sağlamak beynin kimyasını değiştiriyor. Araştırmalara göre gönüllü çalışmalar bağlılık hormonu olarak bilinen oksitosin ile haz ve mutluluktan sorumlu dopamin ve endorfin hormonlarının salgılanmasını destekliyor. Aynı anda strese yol açan kortizol hormonunun düşmesi de dikkat çekici. Bu durum orta ve uzun vadede sağlığınız üzerinde kalıcı etki bırakıyor. Bağışıklık sistemi güçlenirken, kronik ağrılar, tükenmişlik sendromu, depresyon riski gibi olumsuzluklarda azalma gözleniyor. (1)

Gönüllülük, kapsayıcılığı geliştirir

Gönüllülük alışık olduğumuz konfor alanının dışına çıkmayı ve çeşitli gruplardan insanlarla bir araya gelmenizi sağlıyor. Bir yandan gönüllü olarak insanların yaşamına dokunurken, siz de eşsiz bir deneyim ve yeni bir bakış açısı kazanıyorsunuz. Kâr Amacı Gütmeyen Kuruluşlarda Liderlik Araştırmasına göre gönüllülük farklı fikirleri daha dikkatli dinlemeyi yüzde 78, empatiyi yüzde 76, kapsayıcı ekip kurma becerisini yüzde 63 oranlarında geliştiriyor.(2)

Gönüllülük, ağ ve çevre kurmada etkili
Sizin gibi toplumsal sorunlara duyarlı ve çözüm için harekete geçen insanlarla bir araya gelmeniz çevrenizi genişletirken, önünüze çeşitli fırsatları da getirebilir. Topluma fayda sağlayan bir deneyimde buluşmak ve birlikte emek harcamak, ağ etkinliklerinde kısaca konuşup, birbirine kartvizit vermekten çok daha etkilidir. Daha derin ilişkiler kurabilir, etkili kişilerle tanışabilirsiniz.

Gönüllülük, kariyerinizde ilerlemenize yardımcı olur
Karşılık beklemeden düzenli olarak zamanınızı, bilgi ve becerilerinizi gönüllü olarak sunduğunuzda, dünya ve insanları önemsediğinizi ve sorumluluk sahibi olduğunuzu gösterirsiniz. Eğer iş deneyimi olmayan bir öğrenciyseniz, gönüllü olarak yeni beceriler öğrenebilir; proje planlama, organizasyon, iletişim, problem çözme, ekip çalışması vb. konularda gelişebilirsiniz. Bir yöneticiyseniz, uzmanlık alanınızla ilgili bir konuda probono gönüllülükle fayda sağlayabilir, mentorluk yapabilir, sivil toplum kuruluşlarının kurumsal yönetimini destekleyebilirsiniz. Sorumlu liderlik ve sosyal etki liderlerde aranılan özellikler arasında. Gönüllülük, sorumlu bir lider olarak sizi farklılaştırır.

Gönüllülük, hayatınıza anlam katar
Önemsediğiniz bir konuda fayda sağlayan çalışmalarda bulunmak doğal bir başarı ve tatmin duygusu oluşturmanızı sağlar. Çözümü başkalarından beklemek yerine harekete geçmenin verdiği enerjiyle güne başlarsınız. Dünyanın sorunları karşısında eleştiren, hiç bir şey yapamayan, kendini küçük hisseden bir birey olmak yerine yönetimi ele alırsınız. Ezop: “Ne kadar küçük olursa olsun, hiçbir iyilik boşa gitmez” der. Çalışmalarınızın etkisini gördükçe, özgüveniniz artar. En zor koşullarda bile amacınıza tutunabilirsiniz.

Gönüllülük, ardınızda iz bırakır
Yıllar yıllar sonra, yaşamınıza geri dönüp baktığınızda neyi başardığınızı görmek istiyorsunuz? Hayata sadece sizin katabileceğiniz değer nedir? Bu soruların cevaplarını düşünmeye başlarsak, yaşam amacımızı bulmamız da kolaylaşır. Mesleğiniz, işiniz, özel hayatınız veya sosyal çevreniz size anlamlı ve amacınıza ulaştıran bir hayat sunabilir. Tüm bunların yanına gönüllülüğü de eklerseniz, yıllar sonra dönüp baktığınızda gönüllülükle de anlamlı bir etki yarattığınızı görebilirsiniz.

Arzu Pınar Demirel
IMPACT2030 Türkiye Başkanı
Headline Diversity Kurucusu

Kaynaklar: 

1. Headline Rehberi: Daha İyi Yarınlar İçin Gönüllüyüz, IMPACT2030 Zirvesi Notları, Bea Boccalandro, Birleşmiş Milletler, New York.
2. Alice Korngold & IMPACT2030, Nonprofit Board Leadership Study.